Odcinki

Boryna to bogaty gospodarz, głowa kilkuosobowej rodziny i wdowiec. Starsze, dorosłe już dzieci, mające własne rodziny, próbują pozyskać od ojca jakieś dobra. Gospodarz jednak trzyma wszystko twardą ręką. Sąsiadka, Dominikowa, namawia Borynę na ponowny ożenek.

Cała wieś świętuje niedzielę. Odświętnie przystrojeni gospodarze, kobiety i dzieci wolno i uroczyście podążają do kościoła. Drugim miejscem spotkań jest karczma. Tutaj chodzi się na tańce, pijatykę i tutaj prowadzi się dysputy polityczne. Tymczasem w domu Borynów w trakcie niedzielnego obiadu dochodzi do ostrej sprzeczki między ojcem a synem Antkiem, który nie może już wytrzymać stałego wypominania mu, że żyje na łasce ojca.

Maciej Boryna postanawia starać się o rękę pięknej, młodej Jagny i zgodnie ze zwyczajem wysyła swatów do domu Dominikowej. Tymczasem przyszła żona Macieja zawróciła również w głowie jej synowi Antkowi i spotyka się z nim wieczorami. Rodzina Boryny zaniepokojona przybyciem dodatkowej osoby do podziału majątku zaczyna domagać się swoich praw. Rozwścieczony Boryna wypędza z domu Antka wraz z żoną i dziećmi.

W obu domach – Dominikowej i Boryny – trwają przygotowania do wesela. Cała wieś jest poruszona i bierze udział w weselu, jednym z najbarwniejszych i żywiołowych widowisk. Obraz weselnego domu trzęsącego się od muzyki i tańca kontrastuje z obrazem umierającego w stodole Kuby – sługi Boryny, który został ranny w kłusowniczej wyprawie.

Nadchodzi zima. Rodzina Antka cierpi biedę. Mężczyzna idzie pracować do młyna, jednak nie na długo. Zły na jednego z robotników, chwalących się randkami z Jagną, wdaje się z nim w bojkę. We wsi trwają przygotowania do Bożego Narodzenia.

Antek jest gotów pogodzić się z Mateuszem, który odwołuje swoje przechwałki odnośnie Jagny. W karczmie chłopi radzą, co zrobić, by uniemożliwić dziedzicowi sprzedaż lasu. Tymczasem w drugiej izbie Antek tańczy z Jagną tak ogniście, że cała wieś znowu „bierze ich na języki”. Jagna już o to nie dba, regularnie wymyka się z chałupy na spotkania z Antkiem. Boryna domyśla się, że żona go zdradza, ale nie ma na to dowodu. We wsi pojawia się agitator Roch, który podburza gospodarzy przeciw panom. Maciej Boryna przyłapuje Jagnę z Antkiem w stogu siana. Oszalały z zazdrości podpala stóg. Kochankowie ratują się, ale wybucha pożar.

Jagna coraz mniej chętnie spotyka się z Antkiem, zły mężczyzna zaczyna pić. Jego żona Hanka, udaje się po pomoc do Boryny. Antek, nie mogąc się z tym pogodzić, robi jej awanturę, ale Hanka nie ustępuje. Zaczyna się wyrąb lasu. Chłopi boją się, że zanim prawnie zaczną walczyć o swoje prawa i serwituty, las przestanie istnieć. Wszyscy ruszają, by przegnać drwali. Wywiązuje się bójka. Boryna zostaje ranny, Antek w odwecie zabija napastnika.

W Lipcach mimo nadejścia wiosny nie ma powodów do radości. Niemal wszyscy uczestnicy walki o las wraz z oskarżonym o zabójstwo Antkiem powędrowali za kraty. Stary Boryna nie może dojść do zdrowia. Czuwa przy nim stale Jagna, ale mimo to miejsce przechowywania pieniędzy Boryna zdradza swojej synowej Hance, która wróciła do domu Borynów. Gospodarujące we wsi kobiety przygotowują się do świąt Wielkanocy.

Hanka przenosi się przed Wielkanocą do domu Boryny, który czuje się coraz gorzej. Trwają przygotowania do świąt, podczas których kobiety odwiedzają swoich mężczyzn w więzieniu. Hanka rodzi syna. Dziedzic nie chce wstawić się za osadzonymi w więzieniu chłopami. Ktoś podpala należący do niego las.

U Borynów wciąż wybuchają awantury między Hanką a Jagną, która nie chce pracować w polu, natomiast coraz częściej wraca do domu po nocy pijana. Z więzienia wychodzi większość chłopów, ale Antek nadal jest za kratkami. Ludzie z Lipiec znajdują w lesie wójta śpiącego obok Jagny. Ksiądz gromi ich za to w kazaniu. Tymczasem Jasio wyjeżdża do seminarium uczyć się „na księdza”. Szymek, brat Jagny, chce się żenić z Nastką Gołębianką. Dominikowa sprzeciwia się planom syna, dochodzi do bójki. Szymek zabiera pieniądze, ale matka odmawia mu ziemi. Boryna ostatnie dni spędza w łożu ustawionym w sadzie...

Całą wieś bierze udział w pogrzebie Boryny. Nasilają się kłótnie o schedę; Hanka decyduje, że z podziałem należy poczekać na Antka. Trwa proces jego uwalniania po wpłaceniu kaucji. Jagna spotyka się z różnymi mężczyznami i wyzywa na Hankę. W końcu zostaje wypędzona z domu zmarłego męża.

Z więzienia wracają ostatni chłopi, w tym Antek. Jagna znów zaczyna z nim romansować, przestając spotykać się z wójtem, który jest zły z tego powodu. Tymczasem żandarmi poszukują Rocha. Z wojska wraca mąż Tereski, wybacza jej romans z Mateuszem.

Żandarmi wciąż szukają Rocha, któremu udaje się uciec z Lipiec. Jagna kusi młodego kleryka, który w końcu jej ulega i zaczyna się z nią spotykać. Kiedy odkrywa to jego matka, zaczyna podburzać wszystkich przeciwko Jagnie. Zapada decyzja o wygnaniu Jagny ze wsi.