Filmy procesja, religia

Anglia, rok 1558. Na tron Tudorów wstępuje 25 - letnia Elżbieta, córka Henryka VIII i Anny Boleyn. Przez lata uznawana za dziecko z nieprawego łoża, wychowywana z dala od dworu, cudem ocaliła głowę w czasie rządów swej przyrodniej siostry Marii. Nieświadoma intryg i meandrów wielkiej polityki, królowa staje się narzędziem w rękach spierających się partii dworskich. W ciągu kilku pierwszych lat panowania potrafi jednak oddzielić własne emocje od interesu państwa. Jej rządy stają się coraz bardziej świadome, a dobór właściwych doradców zapewnia jej kontrolę nad wszystkimi dziedzinami życia państwowego. Nadchodzi chwila, gdy przekonana o swej misji budowania silnej monarchii, opartej na religii katolickiej, objawi światu nowe oblicze angielskiej królowej - Elżbiety, królowej - dziewicy.

Jest rok 1564. W Niderlandach trwa okres ucisku politycznego i religijnego. Panujący hiszpańscy Habsburgowie, wyznawcy katolicyzmu, krwawo zwalczają reformację. W tych realiach historycznych Pieter Bruegel maluje swoje dzieło - niezwykły obraz zatytułowany Droga krzyżowa. Prawie 450 lat później inny wizjoner swojej epoki postanowia na oczach widzów powołać ten obraz do życia, z całym jego pięknem, surowością i okrucieństwem. Udowodnia tym samym, że nie istnieją dla niego granice wyobraźni. Młyn i krzyż, dzieło Lecha Majewskiego, wpisuje się w nowy nurt wizjonerskiego kina. To opowieść o artyście, który staje się demiurgiem świata, może go zatrzymać w jednej chwili i utrwalić na zawsze.

Obraz przedstawiający relacje Elżbiety I Tudor, królowej Anglii, oraz Sir Waltera Raleigh'a, podróżnika, który organizował m.in. wyprawy do Guayany w poszukiwaniu legendarnego El Dorado.

Rycerz Antonius Block i jego giermek Jöns powracają z wyprawy krzyżowej. Podróżują przez ziemie zniszczone szalejącą zarazą, obserwują okrutne gwałty i pochody biczowników, spotykają przerażoną dziewczynę skazaną na śmierć za czary i rodzinę kuglarzy, która stanowi jedyną oazę szczęścia w tym straszliwym świecie. Block traktuje podróż jako drogę do poznania prawd ostatecznych. Ponieważ życie naokoło wydaje się pozbawione sensu, a Bóg milczy, rycerz gotów jest zapytać Śmierci. Ta decyduje się podjąć jego wyzwanie i zagrać z nim w szachy, na jednej szali kładąc tajemnicę wszechrzeczy, na drugiej - jego życie.

Jest rok 814 r. n.e. Joanna postanawia przeciwstawić się z góry przypisanemu jej losowi kobiety. Jest przekonana, że jej zadaniem jest pójść za głosem powołania, a przeznaczenie wskaże jej drogę do Boga, każąc jednak zapłacić za to najwyższą cenę. W Szkole Katedralnej w Dorstadt Joanna spotyka hrabiego Gerolda. Ich przyjaźń przeradza się w miłość. Gdy Gerold wyrusza na wojnę, Joanna podejmuje ostateczną decyzję: w męskim przebraniu wstępuje do zakonu benedyktynów w Fuldzie i zostaje sławnym lekarzem. W obliczu zagrożenia demaskacją, Joanna ucieka do Rzymu, gdzie spotyka Gerolda. Doskonale potrafi ukryć swoją prawdziwą tożsamość, ale nie potrafi ukryć przed nim swojej miłości.

Antonia (Willeke van Ammelrooy) przed śmiercią wspomina swoje życie. Pod koniec wojny wróciła z córką Danielle (Els Dottermans) do wioski, w której się urodziła, w Holandii. Dwie kobiety znajdą dużą dalszą rodzinę typu matriarchalnego. W ciągu czterdziestu lat opowiadanych przez film wszystko się dzieje: miłość, śmierć, praca, religia, seks, nienawiść i zemsta, ale także filozofia, odwaga i poezja. Życie, które jest warte przeżycia.

W 1591 roku, za pontyfikatu Klemensa VIII, Giordano Bruno (Gian Maria Volontè), były mnich dominikański, powrócił do Wenecji i zamieszkał u szlachcica, który zaproponował mu gościnę. Tu swobodnie wygłasza tezy zbliżone do koncepcji kopernikańskich i filozofii pitagorejskiej naznaczonej panteistycznym humanizmem, w udowodnionej sprzeczności z obowiązującymi dogmatami katolickimi. Jego gospodarz nie traci czasu na zadenuncjowanie go władzom religijnym. Kardynał Sartori (Hans Christian Blech), który kieruje Świętym Oficjum, żąda jego przeniesienia do Rzymu, gdzie musi zostać przekazany Świętej Inkwizycji. Oskarżony o herezję i apostazję Bruno został spalony żywcem 17 lutego 1600 r.

Główny bibliotekarz Niewidocznego Uniwersytetu – Horace Worblehat (Nicholas Tennant) – z pomocą swojego asystenta (Alex Froom) prezentuje zwyczaje, wyznania religijne, faunę, florę oraz rozrywki, jakie czekają turystów odwiedzających Ankh-Morpork i inne ciekawe miejsca Świata Dysku. Bibliotekarz przeprowadza także wywiady z Dwukwiatem (Sean Astin) – pierwszym turystą na Dysku, Zlorfem (David Schofield) – przewodniczącym gildii skrytobójców, magiem Trymonem (Tim Curry), Cohenem Barbarzyńcą (David Bradley) oraz Śmiercią (Christopher Lee).